Khi chơi cờ vua, làm sao biết đổi quân là "lời" hay "lỗ"? Người chơi dùng giá trị điểm quy ước cho từng quân. Nắm bảng điểm này giúp bạn (và con) quyết định đổi quân đúng.
Bảng giá trị quân cờ vua
| Quân cờ | Điểm | Ghi chú |
|---|---|---|
| Tốt | 1 | Yếu nhất, nhưng có thể phong hậu |
| Mã | 3 | Nhảy chữ L, mạnh ở thế bí |
| Tượng | 3 | Đi chéo, mạnh ở thế thoáng |
| Xe | 5 | Đi ngang – dọc, mạnh ở tàn cuộc |
| Hậu | 9 | Quân mạnh nhất bàn cờ |
| Vua | — | Vô giá — mất Vua là thua |
Đây là giá trị quy ước phổ biến nhất, dùng để so sánh nhanh. Vua không có điểm vì không thể bị đổi hay ăn — mất Vua là thua cả ván.
Dùng giá trị để tính "được – mất" khi đổi quân
Ví dụ: đổi Mã (3) lấy Xe (5) của đối phương → bạn lời 2 điểm (gọi là "thắng chất"). Đổi Hậu (9) lấy Xe (5) → lỗ 4 điểm, thường nên tránh. Trước mỗi nước ăn hoặc đổi quân, hãy nhẩm nhanh tổng điểm được – mất của hai bên.
Lưu ý: điểm chỉ là tương đối
- Cặp Tượng thường nhỉnh hơn hai Mã ở thế cờ thoáng.
- Mã lại mạnh hơn Tượng ở thế bí, nhiều tốt chặn.
- Tốt thông (sắp phong hậu) đáng giá hơn 1 điểm rất nhiều.
- Vị trí quân quan trọng ngang giá trị danh nghĩa — một Mã ở trung tâm mạnh hơn Mã kẹt góc.
Dạy trẻ nhớ giá trị quân thế nào?
Cho con nhớ đơn giản: "Hậu là nữ hoàng mạnh nhất (9), Xe 5, Mã và Tượng bằng nhau (3), Tốt bé nhất (1)". Tại Athena, con học qua trò chơi so sánh vui để tự cân nhắc trước khi đổi quân. Đăng ký học thử miễn phí để bé bắt đầu.
Nhà sáng lập kiêm Giám đốc chuyên môn CLB Cờ Vua Athena, định hướng giáo trình và phương pháp đào tạo cờ vua cho trẻ em. Xem hồ sơ & chứng chỉ →
Câu hỏi thường gặp
Quân cờ vua nào mạnh nhất?
Hậu là quân mạnh nhất, giá trị 9 điểm, đi được mọi hướng với số ô tùy ý.
Mã và Tượng quân nào giá trị hơn?
Cả hai đều khoảng 3 điểm. Tượng nhỉnh hơn ở thế thoáng (cặp Tượng), Mã mạnh hơn ở thế bí — tùy thế cờ.
Quân Vua trong cờ vua mấy điểm?
Vua không được quy điểm vì vô giá — mất Vua là thua ván, nên không bao giờ đem Vua ra đổi.
Cho con học thử cờ vua miễn phí
CLB Cờ Vua Athena — 4 cơ sở tại Đà Nẵng, HLV chuẩn FIDE. Đăng ký một buổi học thử để bé trải nghiệm.
Đăng ký học thử →
